Egzersiz yapmak normal şartlarda enerjinizi yükselten bir durum. Kan akışınız, kalp atışınız hızlanıyor ve vücudunuz sizi bu şekilde maksimum uyanıklık noktasına getiriyor. Bu, zaten sporun bilinen faydalarından biri. Egzersiz bittiğinde kendinizi yorgun hissetmeniz de en az bu durum kadar doğal. Özellikle yüksek yoğunluklu egzersizlerden sonra çok yaygın görülür. Sonuçta çok fazla enerji ürettiniz ve harcadınız. Haliyle bir uyku durumu bünyenizde baş gösterebilir. Bu yazıda, egzersiz sonrası şekerleme yapmanın artılarını ve eksilerini, doğru şekilde yapmanın ipuçlarıyla birlikte tartışacağız!

Egzersizden sonra şekerleme yapmak normal mi?

Genel olarak egzersizden sonra uykulu hissetmek, endişe verici bir durum değil. Kendinizi fiziksel olarak zorladıktan sonra yorgun hissetmeniz normal. Özellikle uzun bir koşu veya HIIT antrenmanlarından enerji seviyenizin düşmesini bekleyebilirsiniz. Öte yandan, düşük tempolu bir yürüyüş gibi daha hafif bir egzersiz muhtemelen sizi bu kadar yormaz. Yine de her vücut farklıdır…

Egzersiz sonrası enerji durumunuzu etkileyebilecek sayısız durum var. Enerjinizi etkileyen durumlar; fitness seviyeniz, beslenmeniz, hidrasyon seviyeniz, egzersiz türü, süresi ve yoğunluğu hatta önceki gece ne kadar uyuduğunuza kadar varabilir. Ancak bazı durumlarda egzersizden sonra uykulu hissetmek, kendinizi çok zorladığınızın bir işareti de olabilir.

Spordan sonra neden uyku durumu oluşur?

İşin biraz biyolojik boyutuna girmeye hazırsanız bu konuya ışık tutacağız! Zaten muhtemelen bu, sizin için yeni bir durum olmayacak. Spor, egzersiz ve sağlıklı yaşamla ilgilenen herkes, ucundan kıyısından da olsa biyolojiye vakıf olmak durumunda.

Antrenman sonrası ortaya çıkan uyku hali, vücudun fiziksel aktivitelere verdiği doğal tepkiden kaynaklanıyor. Egzersiz sırasında kaslarınız tekrar tekrar kasılır. Bu kasılmaları üretebilmek için de hücrelerinize enerji sağlayan ATP molekülü kullanılır. Egzersiz süresi boyunca ATP seviyeleriniz azalır. Bu da kaslarınızın işlev görme kabiliyetini azaltarak kas yorgunluğuna neden olur. Bu durumu periferik yorgunluk olarak da duymuş olabilirsiniz.

Bu biyolojik durumun içerisinde merkezi sinir sisteminizin de rolü büyük. Egzersiz sırasında merkezi sinir sisteminiz, kaslarınızı harekete geçirebilmek için tekrar tekrar sinyaller gönderir. Ancak ateşleme, çalışma süreniz uzadığında daha az yüklü hale gelecektir. Başka bir deyişle; merkezi sinir sisteminizin kaslarınızı harekete geçirme kapasitesi zamanla azalarak yorgunluğa yol açacaktır. Bunun neticesinde biraz kestirmek isteyebilirsiniz.

E-Bültenimize Abone Olun

Yeni içeriklerimizden her çarşamba haberdar olmak için e-bültenimize abone olun.

Egzersizden sonra şekerleme yapmanın avantajları nelerdir?

1. Kas iyileşmesini destekler!

Egzersiz sırasında kas dokusu hırpalanır ve yapısında mikro yırtıklar oluşur. Egzersizden sonra kestirmek, kas iyileşmesini destekler. Uyuduğunuzda hipofiz beziniz büyüme hormonu salgılar. Dokuyu onarmak ve inşa etmek için kaslarınızın bu hormona ihtiyacı vardır. Büyüme hormonu; kas büyümesi, atletik performans ve fiziksel aktivitenin faydalarından yararlanmak için gereklidir.

2. “Uyku borcu”nu önler!

Uyku yoksunluğu kasların iyileşmesini önler. Ne kadar egzersiz yaparsanız yapın yeterince uyumadığınızda yaptığınız çalışmanın faydasını görmeniz ne yazık ki imkansız. Uyku borcu, bilişsel işlevi yavaşlatır ve bağışıklık sistemini zayıflatarak atletik performansı düşürür. Biraz kestirerek ve daha fazla dinlenerek uykusuzluğun etkilerini azaltabilirsiniz.

3. Fiziksel yorgunluğu azaltır.

Egzersizden sonra uykulu hissetmek, kas yorgunluğunun bir işaretidir. Ancak şekerleme yapmak kasların iyileşmesini sağladığı için bu yorgunluğu azaltır. Böylece günün geri kalanında daha enerjik hissetmenize yardımcı olur.

4. Zihinsel uyanıklığı artırır!

Egzersizden sonra kestirmek sadece fiziksel değil, zihinsel enerji de verir. Özellikle egzersiz yapmak için erken saatlerde kalkıyorsanız, şekerleme yapmak yorgunluğunuzu azaltmaya yardımcı olabilir.

Egzersizden sonra şekerleme yapmanın dezavantajları nelerdir?

1. Uyku kalitesini düşürebilir.

Egzersiz yapmak, endorfinlerinizi ve vücut ısınızı artırır. Yani spor yaptığınızda vücudunuz beyninizi ve vücudunuzu uyanık tutmaya odaklanır. Bu yüzden bazıları yatmadan hemen önce egzersiz yapmaktan kaçınırlar. Zira spor sonrası kestirmek isteği uyansa bile, kaliteli bir dinlenme elde etmeniz zor olabilir. Antrenman sonrası şekerlemelerin sizin için uygun olup olmadığını belirlemek biraz deneme yanılma konusudur ve haliyle zaman alabilir.

2. Sersemlik yaratabilir.

Egzersiz sonrasında uzun bir şekerleme yaparsanız, uykunun daha derin aşamalarına girebilirsiniz. Uyandığınızda kendinizi halsiz ve şaşkın hissedeceksiniz. Gün ortasında böyle bir şey yaşamak günün geri kalanından alacağınız verimi düşürebilir. Zira uyku ataleti olarak bilinen bu his, 30 dakikaya kadar sürebilmektedir.

3. Gece uykusunun düzenini bozabilir!

Şekerleme yapmak, uyku borcunu azalttığından gece uykusunu olumsuz etkileyebilir. Düşen uyku ihtiyacınız sebebiyle gecenin ilerleyen saatlerinde uykuya dalmakta güçlük çekebilirsiniz. Ayrıca uyku düzeninize dair bir sıkıntınız varsa şekerleme yapmak bu durumu daha da kötüleştirebilir. Düzenli olarak şekerleme yapma dürtüsü hissediyorsanız, doktorunuzla konuşmanızda fayda var.

Ne kadar süreyle kestirmelisiniz?

Şekerlemenizi 20 dakika ile sınırlayın. 30 ila 60 dakika şekerleme yapmaktan kaçının. Aksi takdirde yukarıda bahsettiğimiz dezavantajların bir veya birkaçını yaşamanız kaçınılmaz… Özellikle uzun uykunun sebep olacağı derin uykuya girebilirsiniz. Uyku ataleti ile uyanmanız kaçınılmaz olur!

25 ila 30 dakika için bir alarm ayarlayın. Bu, 20 dakikalık bir şekerlemeden önce dinlenmeniz için size biraz zaman verecektir.

Akşam antrenmanı yaptınız ve sonrasında kendinizi yorgun hissediyorsanız, şekerlemeyi atlayıp biraz daha uykuya direnmeye bakın. Böylece akşam biraz daha erken bir saatte yatabilir, uyku düzeninizi bu şekilde koruyabilirsiniz. Tabii yatmadan önce yeteri kadar su içtiğinizden ve sağlıklı bir öğün yediğinizden emin olun!